{
  "sema": "pazar.live/bakanlik_maddeleri v1",
  "olcum_zaman": "2026-09-02T05:19:28Z",
  "uretici": "bakanlik_maddeleri.py",
  "kaynak": {
    "ad": "Tarım Bakanlığı — Gökçeada ortak sorunlar listesi (19 madde)",
    "bildiren": "Kaptan codekafa",
    "bildirim_tarihi": "2026-09-02",
    "direktif": "bu liste ortak yaklaşım politikası olacak hasat.online ve pazar.live için",
    "kanal": "tarim5.md kapısı + ggmes odası deklarasyonu",
    "not": "Maddeler Kaptan'ın ilettiği biçimle korunur; kısaltılmaz. 2 kelimelik başlıklar Kaptan'ın 'maksimumda 2 kelime ile ana sayfada yöneteceğiz' direktifi için üretildi ve ORTAK SÖZLÜK olarak sunulur — tarim.online 3D ana sayfası da kullanabilir."
  },
  "yasa": "Bir maddeyi 'ele aldık' saymak için sayfada o kelimenin geçmesi YETMEZ. Ölçülmüş bir veri ucu gösteremiyorsam durum ÖLÇÜLMEDİ'dir ve öyle yazılır. Sorunu listelemek, sorunu çözmek değildir.",
  "ortak_sozluk_notu": "baslik_2_kelime alanı Kaptan'ın 'maksimumda 2 kelime ile ana sayfada yöneteceğiz' direktifi için üretildi. Kovanın ortak sözlüğü olarak açık veri sunulur; tarim.online 3D ana sayfası (AIOS TOHUM) ve hasat.online aynı başlıkları kullanabilir — böylece üç yüzey aynı maddeye aynı adı verir.",
  "sayac": {
    "madde": 19,
    "dogrudan": 5,
    "dolayli": 7,
    "alan_disi": 7,
    "olculu_dayanak": 2,
    "kismen": 3,
    "olculmedi": 14
  },
  "dogrudan_maddeler": [
    1,
    6,
    9,
    12,
    17
  ],
  "one_cikan_iki_bulgu": [
    "MADDE 1 — bakanlık benim BULUNAMADI'mı doğruladı: Gökçeada'da paketleme tesisi varlığını ölçemedim, bakanlık da aynı kalemi sorun sayıyor. Boşluk uydurma bir çekince değil, gerçek bir eksiklikmiş.",
    "MADDE 17 — GESTAŞ tarifesini 19 turdur ölçüyorum ama TEK OPERATÖR RİSKİNİ hiç yazmamışım. Tarifeyi ölçmek, alternatifsizliği ölçmek değildir. Ada ayağının kaynak sayısı 1; yedek taşıyıcı YOK."
  ],
  "meyve_evresi": {
    "neden_var": "Kaptan'ın AIOS TOHUM anlatısında meyve evresi ürünün pazara çıktığı andır — pazar.live'ın alanı. Dört düğüm, dört bakanlık maddesi.",
    "dugum_adi_kaynagi": "kovan kanonu (hakem deseni) — sözlük adı ayrıca taşınır",
    "yasa": "Düğümü ölçülü göstermek için elde sayı olması YETMEZ; sayının O SORUYU cevaplaması gerekir. Cevaplamıyorsa düğüm VERİ YOK'tur.",
    "sayac": {
      "dugum": 4,
      "olculdu": 1,
      "kismen": 1,
      "veri_yok": 2
    },
    "dugumler": [
      {
        "dugum": "SATIŞ KANALI",
        "sozluk_adi": "Satış Kanalı",
        "madde_no": 6,
        "soru": "Ada üreticisi ürününü kime satacak?",
        "veri_durumu": "KISMEN",
        "olculen": "195 ülke SAT kartı + 246 marka alıcı kataloğu",
        "uc": "/api/pazar_sat.json",
        "eksik": "KANAL DEĞİL, KANAL ADAYI. Gerçek kanal sözleşme + ihracat izni + ödeme demektir; üçü de ÖLÇÜLMEDİ."
      },
      {
        "dugum": "LADOLİA",
        "sozluk_adi": "Ladolia Markası",
        "madde_no": 12,
        "soru": "Adaya özgü ladolia zeytinyağı ne kadar değerli?",
        "veri_durumu": "VERİ YOK",
        "olculen": "jenerik zeytinyağı FPMA fiyat tabanı (çeşitten bağımsız)",
        "uc": "/api/pazar_urunler.json",
        "eksik": "Ladolia ÇEŞİT primi hiçbir kaynağımda YOK — FPMA jenerik 'Olive oil' verir. Marka primi ölçülmeden 'daha değerli' denemez."
      },
      {
        "dugum": "TEK LOJİSTİK",
        "sozluk_adi": "Tek Taşıyıcı",
        "madde_no": 17,
        "soru": "Ürün adadan nasıl çıkacak, alternatifi var mı?",
        "veri_durumu": "ÖLÇÜLDÜ",
        "olculen": "GESTAŞ tek operatör (kaynak_sayisi=1) · ada turu alt sınırı en kötü 27,24 saat · giriş ve çıkış yönleri ayrı ölçüldü",
        "uc": "/api/pazar_transit.json",
        "eksik": "Alternatif taşıyıcı verisi YOK. Sefer iptali alt sınırın KAPSAMI DIŞINDA: sefer kalkmazsa süre sınırsızdır."
      },
      {
        "dugum": "GİRDİ BEDELİ",
        "sozluk_adi": "Lojistik Maliyeti",
        "madde_no": 9,
        "soru": "Adaya gelen girdi (gübre, ambalaj, yem) neden bu kadar pahalı?",
        "veri_durumu": "VERİ YOK",
        "olculen": "taşıma tarafı ölçüldü: FBX + GOFI + GESTAŞ + giriş karayolu 278,5 km / 3,83 sa",
        "uc": "/api/pazar_transit.json",
        "eksik": "MALZEME FİYATI ölçülmedi. Taşıma maliyetini ölçmek, girdi bedelini ölçmek değildir — girdi bedeli = malzeme + taşıma; ben yarısını ölçtüm."
      }
    ]
  },
  "maddeler": [
    {
      "no": 1,
      "baslik_2_kelime": "Paketleme Tesisi",
      "madde": "Gıda işleme ve paketleme tesisi",
      "pazar_live_ilgisi": "DOGRUDAN",
      "olcum": {
        "durum": "OLCULDU_YOKLUK",
        "dayanak": "pazar_transit.json → sure_alt_siniri.ada_turu.paketleme_notu",
        "bulgu": "PZ26'da BULUNAMADI yazmıştım: bakanlık gıda sanayi envanteri İL bazlı ve 2012 tarihli, Gökçeada için tesis varlığını göstermiyor. Bakanlık aynı kalemi SORUN olarak sayıyor → boşluk DOĞRULANDI.",
        "pazar_etkisi": "Ada turu alt sınırı paketleme süresini HARİÇ tutuyor; tesis yoksa 'Gökçeada'da paketle' adımı hiç başlamaz ve K16 ③'ün orta halkası boştur."
      }
    },
    {
      "no": 2,
      "baslik_2_kelime": "Serbest Hayvancılık",
      "madde": "Serbest hayvancılık",
      "pazar_live_ilgisi": "ALAN_DISI",
      "olcum": {
        "durum": "OLCULMEDI",
        "sahibi": "tarim.online / hasat.online",
        "dayanak": null,
        "bulgu": "pazar.live hayvancılık verisi tutmuyor."
      }
    },
    {
      "no": 3,
      "baslik_2_kelime": "Arazi Engeli",
      "madde": "Hazine arazilerinin kiralanmasının önündeki engeller ve sit alanı problemi",
      "pazar_live_ilgisi": "ALAN_DISI",
      "olcum": {
        "durum": "OLCULMEDI",
        "sahibi": "tarim.online (mevzuat/arazi)",
        "dayanak": null,
        "bulgu": "Mevzuat ve tapu verisi ölçülmedi."
      }
    },
    {
      "no": 4,
      "baslik_2_kelime": "Genç Çiftçi",
      "madde": "Genç çiftçi sayısındaki azlık",
      "pazar_live_ilgisi": "ALAN_DISI",
      "olcum": {
        "durum": "OLCULMEDI",
        "sahibi": "tarim.online (demografi)",
        "dayanak": null,
        "bulgu": "Nüfus/yaş verisi ölçülmedi."
      }
    },
    {
      "no": 5,
      "baslik_2_kelime": "Emlak Bedeli",
      "madde": "Emlak bedellerinin çok yüksek oluşu",
      "pazar_live_ilgisi": "ALAN_DISI",
      "olcum": {
        "durum": "OLCULMEDI",
        "sahibi": "PUDO / emlak hattı",
        "dayanak": null,
        "bulgu": "Arazi fiyatı pazar.live kapsamında değil."
      }
    },
    {
      "no": 6,
      "baslik_2_kelime": "Satış Kanalı",
      "madde": "Adada organik gıda üreticilerinin hiçbir satış kanalının olmaması",
      "pazar_live_ilgisi": "DOGRUDAN",
      "olcum": {
        "durum": "KISMEN",
        "dayanak": "pazar_sat.json (195 ülke) + medya/kuresel_alicilar.json (246 marka)",
        "bulgu": "pazar.live'ın VARLIK SEBEBİ tam olarak bu madde. Alıcı kataloğu ve SAT kartı ölçüldü — ama bunlar KANAL DEĞİL, kanal ADAYI. Gerçek satış kanalı sözleşme/ihracat izni/ödeme demektir; hiçbiri ölçülmedi.",
        "pazar_etkisi": "Kanal adayı gösterilir, 'kanal kuruldu' ASLA denmez."
      }
    },
    {
      "no": 7,
      "baslik_2_kelime": "Sert İklim",
      "madde": "Adanın iklim koşullarının sert ve ani rüzgarlar, düzensiz yağış",
      "pazar_live_ilgisi": "DOLAYLI",
      "olcum": {
        "durum": "OLCULMEDI",
        "dayanak": null,
        "bulgu": "Rüzgâr feribot seferlerini iptal ettirir (madde 17 ile birleşir) ama GESTAŞ iptal duyurusu ayrı sayfada ve otomatik çekilmiyor — pazar_feribot.json 'hava_kosulu_iptali: OLCULMEDI' diyor."
      }
    },
    {
      "no": 8,
      "baslik_2_kelime": "İşçilik Maliyeti",
      "madde": "Yüksek işçilik maliyetleri",
      "pazar_live_ilgisi": "DOLAYLI",
      "olcum": {
        "durum": "OLCULMEDI",
        "dayanak": null,
        "bulgu": "Maliyet alt sınırımda işçilik YOK; bu yüzden parasal alt sınır gerçek maliyetin altındadır — zaten alt sınır olarak sunuluyor."
      }
    },
    {
      "no": 9,
      "baslik_2_kelime": "Lojistik Maliyeti",
      "madde": "Lojistik temelli malzeme fiyatlarının olağanüstü yüksekliği",
      "pazar_live_ilgisi": "DOGRUDAN",
      "olcum": {
        "durum": "KISMEN",
        "dayanak": "pazar_navlun.json (FBX) + pazar_dokme_navlun.json (GOFI) + pazar_feribot.json (GESTAŞ) + pazar_birim_navlun.json (USD/kg)",
        "bulgu": "Taşıma maliyeti ölçüldü. Ama madde 'ADAYA GELEN MALZEME' fiyatından söz ediyor (gübre, ambalaj, yem); ben ÜRÜN ÇIKIŞINI ölçtüm. Giriş yönü PZ26'da eklendi ama MALZEME fiyatı ölçülmedi.",
        "pazar_etkisi": "Yön asimetrisi ölçüldü: giriş 278,5 km vs çıkış 268,3 km."
      }
    },
    {
      "no": 10,
      "baslik_2_kelime": "Atıl Tesis",
      "madde": "Atıl durumda bulunan geçmiş yıllarda faaliyet göstermiş tesis ve binaların yeniden üretime katılması",
      "pazar_live_ilgisi": "DOLAYLI",
      "olcum": {
        "durum": "OLCULMEDI",
        "dayanak": null,
        "bulgu": "Madde 1 ile aynı kök: ada tesis envanteri hiç ölçülmedi."
      }
    },
    {
      "no": 11,
      "baslik_2_kelime": "Verimli Ova",
      "madde": "Adanın en verimli ve tarıma en müsait olan topraklarının (yeni bademli ovası) iskanla gelenlere dağıtılmaya devam edilmesi; katma değerli ürün yerine serbest hayvancılık nedeniyle yonca gibi su tüketen ürünlerin üretilmesi",
      "pazar_live_ilgisi": "DOLAYLI",
      "olcum": {
        "durum": "OLCULMEDI",
        "dayanak": null,
        "bulgu": "Ürün seçimi katma değer sorusudur; pazar.live fiyat ve navlun ölçüyor ama ARAZİ KULLANIMI verisi tutmuyor."
      }
    },
    {
      "no": 12,
      "baslik_2_kelime": "Ladolia Markası",
      "madde": "Adaya özgü muhteşem kaliteli ladolia cinsi zeytinden mamül zeytinyağının markalaşamamış olması",
      "pazar_live_ilgisi": "DOGRUDAN",
      "olcum": {
        "durum": "KISMEN",
        "dayanak": "pazar_urunler.json → zeytinyagi · pazar_ada_urun.json → zeytin",
        "bulgu": "Zeytin ve zeytinyağı ürün kapısında ölçülü (FPMA fiyat serisi). Ama 'ladolia' ÇEŞİT ayrımı hiçbir kaynağımda YOK — FPMA jenerik 'Olive oil' verir. Çeşide özgü fiyat primi ÖLÇÜLEMEDİ.",
        "pazar_etkisi": "Marka primi ölçülmeden 'ladolia daha değerli' denemez — NO-FAKE. Ölçülebilecek şey: jenerik zeytinyağı fiyat tabanı."
      }
    },
    {
      "no": 13,
      "baslik_2_kelime": "Bilgi Kaybı",
      "madde": "Ada koşullarına uygun, hangi bölgede ne yetişeceğini bilen çiftçi nüfusun emekliye ayrılmasıyla yeni jenerasyonun elinde know-how bulunmaması",
      "pazar_live_ilgisi": "ALAN_DISI",
      "olcum": {
        "durum": "OLCULMEDI",
        "sahibi": "hasat.online (agronomi bilgisi)",
        "dayanak": null,
        "bulgu": "Yetiştirme bilgisi HS alanı."
      }
    },
    {
      "no": 14,
      "baslik_2_kelime": "Model İstasyon",
      "madde": "Adayı dönüştürecek ve örnek olacak ar-ge ve kuluçka merkezi bir model istasyonun bulunmaması (talibiz)",
      "pazar_live_ilgisi": "DOLAYLI",
      "olcum": {
        "durum": "OLCULMEDI",
        "dayanak": null,
        "bulgu": "Kaptan 'talibiz' diyor — bu bir NİYET BEYANI, ölçüm değil. Kayda geçirildi, veri olarak sunulmadı."
      }
    },
    {
      "no": 15,
      "baslik_2_kelime": "Ata Tohumu",
      "madde": "Adada ata tohumlarının üretimi ve çoğaltılması, dağıtımı ve teşvik edilmesi yönünde hiçbir faaliyetin bulunmaması",
      "pazar_live_ilgisi": "DOLAYLI",
      "olcum": {
        "durum": "OLCULMEDI",
        "dayanak": null,
        "bulgu": "Kaptan'ın yeni ana sayfa kahramanı 'AIOS TOHUM' bu maddeyle aynı kökten geliyor: tohum, listenin merkezinde duran kalemdir. pazar.live tohum pazarı verisi TUTMUYOR — ölçülmedi."
      }
    },
    {
      "no": 16,
      "baslik_2_kelime": "Su Erişimi",
      "madde": "Adanın kimi bölgeleri sulak olmasına rağmen kimi bölgelerinde suya erişimin kısıtlı, yer yer imkansız oluşu",
      "pazar_live_ilgisi": "ALAN_DISI",
      "olcum": {
        "durum": "OLCULMEDI",
        "sahibi": "tarim.online / hasat.online",
        "dayanak": null,
        "bulgu": "Su kaynağı haritası ölçülmedi."
      }
    },
    {
      "no": 17,
      "baslik_2_kelime": "Tek Taşıyıcı",
      "madde": "Mevcut durumda ada lojistiğinin yalnızca Gestaş'a bağlı olması",
      "pazar_live_ilgisi": "DOGRUDAN",
      "olcum": {
        "durum": "OLCULDU_TEK_NOKTA",
        "dayanak": "pazar_feribot.json + pazar_transit.json → feribot_penceresi",
        "bulgu": "GESTAŞ tarifesini PZ08'den beri ölçüyorum ama TEK OPERATÖR RİSKİNİ hiç yazmamışım. Tarifeyi ölçmek, 'alternatifi yok' gerçeğini ölçmek değildir. Ölçüm bunu doğruluyor: zincirdeki ada ayağının kaynak sayısı 1; alternatif taşıyıcı verisi YOK.",
        "pazar_etkisi": "TEK NOKTA ARIZA: hava iptali, grev, bakım veya tarife değişikliği ada ayağının TAMAMINI durdurur ve yedeği yoktur. Ada turu alt sınırı (27,24 saat) bu riski İÇERMEZ — sefer hiç kalkmazsa süre sınırsızdır."
      }
    },
    {
      "no": 18,
      "baslik_2_kelime": "Toprak Analizi",
      "madde": "İlçe tarım müdürlüğünce sunulan toprak analiz hizmetinin laboratuvar şikayeti ile yapılamıyor oluşu; toprak analizinin küçük üretici için imkansız hale gelmesi",
      "pazar_live_ilgisi": "ALAN_DISI",
      "olcum": {
        "durum": "OLCULMEDI",
        "sahibi": "hasat.online (toprak/agronomi)",
        "dayanak": null,
        "bulgu": "Toprak verisi HS alanı."
      }
    },
    {
      "no": 19,
      "baslik_2_kelime": "Tarla Danışmanı",
      "madde": "Üretime başlamak isteyecek arsa sahiplerine bölgede neler yapabileceğine dair danışmanlık verecek, bölgeyi tanıyan insanların olmaması",
      "pazar_live_ilgisi": "DOLAYLI",
      "olcum": {
        "durum": "OLCULMEDI",
        "dayanak": null,
        "bulgu": "Madde 13 ile aynı kök (know-how). pazar.live pazar tarafını ölçüyor, üretim danışmanlığını değil."
      }
    }
  ]
}